Gryka

Co wspólnego ma gryka z rabarbarem i szczawiem? Są one (obok ponad trzydziestu innych gatunków) przedstawicielami tej samej rodziny - należą do rdestowatych. I jak to w rodzinie bywa, nie wszyscy jej członkowie są równie wartościowi. Co prawda szczaw i rabarbar są roślinami smakowitymi, ale ich „przedawkowanie” w diecie nie służy naszemu zdrowiu. Inaczej sprawa ma się z gryką, a ściśle z kaszą z niej robioną. Jest nie tylko smaczna, ale wyjątkowo korzystnie wpływa na nasz organizm.

Palona kasza gryczana jest jednym z nielicznych produktów spożywczych bogatych w magnez. Z zawartością 218 miligramów w stu gramach palona kasza gryczana ustępuje tylko kakao, makowi i soi. Niedobór magnezu w codziennej diecie może objawiać się w najróżniejszy sposób – począwszy od łamliwości włosów i paznokci, poprzez bezsenność, szybkie męczenie się, brak koncentracji aż po arytmię serca.

Poza magnezem zawiera 12,6 g białka, wapń (25 mg), żelazo (2,8 mg), potas i witaminy z grupy B – B1, B2, B6 i niacynę. Witaminy B6 ma aż o 76% więcej niż płatki owsiane, o 67% więcej niż jęczmień, o 57% więcej niż mąka kukurydziana i o 40% więcej niż pszenica.

Na tym jednak nie koniec dobrodziejstw gryki – należy ona do najbogatszych źródeł rutyny, jednego z flawonoidów nazywanych wspólną nazwę „witamina P”. Nazwa ta pochodzi od angielskiego słowa permeability, czyli przepuszczalność, ponieważ związki te wzmagają krążenie krwi poprzez ułatwienie przepływu czerwonych krwinek przez naczynia kapilarne. Zwiększają one w ten sposób znakomicie – bo aż o połowę – przyswajanie witaminy C. To właśnie rutyna jest, obok witaminy C, składnikiem popularnego „Rutinoscorbinu”. Rutyna świetnie wzmacnia też naczynia krwionośne, dzięki czemu zapobiega powstawaniu żylaków i jest niezbędna w procesie ich leczenia.

Gryka nie zawiera glutenu, dlatego też kasza i mąka gryczana są, podobnie jak ryż i kukurydza, stosowane w diecie osób z nietolerancją tej substancji. Mimo że mąka gryczana jest pozbawiona glutenu, może być wykorzystywana do wypieków na bazie drożdży czy zakwasu. Żeby chleb się udał się mąka gryczana powinna stanowić nie więcej 20-30 proc. objętości użytej mąki.

Gryka jadana jest nie tylko w Polsce czy u naszych wschodnich sąsiadów. Amerykanom i Anglikom znana jest pod nazwa Buckwheat i ceniona jako składnik zapiekanek i puddingów, Japończycy natomiast mąkę gryczaną łączą m.in. z mąką pszenną, miodem i bakaliami. Grykę jadają także Chińczycy – Chiny obok Brazylii, Kanady i Polski są największym jej producentem. A w eleganckich (i drogich) restauracjach na całym świecie podawane są bliny gryczane z ... kawiorem.

Kontynuuj